Bijeenkomst en buurtgesprekken Eemdal-Noord aardgasvrij

13, 15 en 17 april 2026
Verslag

Wijkbijeenkomst, 13 april 2026

Op maandag 13 april 2026 vond in de Calvijnkerk een wijkbijeenkomst plaats voor inwoners van Eemdal-Noord. Het afgelopen jaar heeft de gemeente samen met een kerngroep van bewoners van Eemdal-Noord gewerkt aan een wijkwarmteplan voor de woonwijk.

Tijdens de plenaire sessie werden de aanpak besproken en de resultaten van de enquête gedeeld. Ook konden aanwezigen bij vier verschillende thematafels in gesprek met de gemeente en de onderzoekers.

Ongeveer 70 mensen waren aanwezig. Dit waren voornamelijk inwoners van Eemdal-Noord met een hogere leeftijd. De meesten zijn woningeigenaar.

In dit verslag beschrijven wij (Tertium) de opzet van de bijeenkomst, de verschillende onderdelen en de reacties van deelnemers.

Achtergrond

Nederland gaat stap voor stap en wijk voor wijk van het aardgas af. In 2050 moeten alle woningen duurzaam verwarmd worden. Daarom onderzoekt de gemeente Baarn per wijk wat een betaalbaar, haalbaar en duurzaam alternatief is voor aardgas. Daarbij is de gemeente begonnen in de wijk Eemdal-Noord. Het wijkwarmteplan voor Eemdal-Noord is een eerste stap in dit proces. De resultaten van het wijkwarmteplan worden verder uitgewerkt om tot een wijkuitvoeringsplan te komen. Het wijkuitvoeringsplan is naar verwachting in 2028 klaar.

De overstap naar duurzame warmte gaat niet alleen over techniek en geld. Het is ook een sociale uitdaging voor de samenleving. Veel veranderingen moeten plaatsvinden In de woning Daarom is het belangrijk dat de gemeente en inwoners samenwerken. In Baarn heeft de gemeente met een groep bewoners uit Eemdal-Noord (de kerngroep) samen aan het wijkwarmteplan gewerkt.

Participatieproces Eemdal-Noord

Twee wijkbijeenkomsten (één in BWV de Eem en één online) en twee ansichtkaarten eind 2024 en begin 2025 vormden het startpunt voor het wijkwarmteplan. Het doel van deze ansichtkaarten en bijeenkomsten was om het gesprek te starten en te kijken of er mensen waren die met de gemeente wilden meedenken over het wijkwarmteplan. Vijftien bewoners hebben zich hiervoor aangemeld. De gemeente heeft in overleg met deze kerngroep en onder begeleiding van participatiebureau Tertium onderzoek gedaan.

De kerngroep is in totaal tien keer bijeengekomen. In het najaar van 2025 heeft onderzoeksbureau Greenvis/DeWarmteTransitieMakers (DWTM), mede gekozen door de kerngroep, technisch en financieel onderzoek gedaan in de wijk. Het wijkwarmteplan bevat de resultaten van dit onderzoek. Het plan werd gepresenteerd op de bijeenkomst in de Calvijnkerk op 13 april.

Doel en opzet van de bijeenkomst op 13 april

De wijkbijeenkomst was een openbare bijeenkomst voor alle inwoners van de wijk Eemdal-Noord. Hierbij was het doel om het wijkwarmteplan van Eemdal-Noord toe te lichten en vragen van bewoners op te halen. Bij de bijeenkomst kregen mensen de ruimte om vragen, zorgen, wensen en ideeën te bespreken.

De bijeenkomst bestond uit een plenair gedeelte met een welkom door wethouder Steven de Vries, een toelichting over het wijkwarmteplan door de projectmanager en een toelichting van een van de kerngroepdeelnemers over hun rol bij en ervaring met het ontwikkelen van het wijkwarmteplan. Daarna konden bewoners vragen stellen en in gesprek over verschillende onderwerpen met de gemeente, kerngroep, woningcorporatie Omthuis en het onderzoeksbureau. Aanwezigen konden ook ter plekke de buurtpeiling invullen. BaarnDuurzaam was aanwezig om bewoners te informeren over isolatie van woningen.

Verslag van de bijeenkomst

Bij de bijeenkomst werden vragen en opmerkingen van bewoners en de antwoorden van de gemeente, onderzoeksbureau, de kerngroep en Tertium genoteerd. Deze zijn hieronder terug te lezen. De meeste vragen konden tijdens de bijeenkomst worden beantwoord.

In de plenaire sessie werden de volgende vragen en opmerkingen genoemd:

• Vraag: Hoe gaan jullie de problemen met het elektriciteitsnet aanpakken?
  • Projectmanager Marieke de Jong: Netbeheerder Stedin kijkt actief mee. We willen het collectieve spoor omarmen, omdat dat minder vraagt van het net. Voor individuele oplossingen zien we geen mogelijkheid om iedereen gelijktijdig aan te sluiten op het elektriciteitsnet, voordat daarin veranderingen zijn aangebracht. Daar moeten we rekening mee houden en over in gesprek blijven.
• Vraag: Er worden twee opties gepresenteerd [voor het wijkdeel Eemdal-Noord West, red.]. Is er een keuze of gaat iemand voor ons kiezen en zijn we verplicht mee te doen? Zo ja, wie kiest er?
  • Projectmanager Marieke de Jong: De woningeigenaar (bewoner of woningcorporatie) kan zelf kiezen en kan niet gedwongen worden. Het is wel aan de eigenaar om op termijn een alternatief voor aardgas te vinden, aangezien aardgas op een gegeven moment wordt afgesloten.
  • Vervolgvraag: Op welke termijn?
  • Marieke: Er moet eerst een haalbaar en betaalbaar alternatief zijn dat juridisch is gewaarborgd. Vooralsnog is 2050 de beoogde ‘deadline’. Maar als het gasnet in 2045 aan vervanging toe is, kan het zijn dat dit i.v.m. het Klimaatakkoord niet meer gebeurt, omdat het de beheerder meer kost dan oplevert. Voordat dit gebeurt moet er een haalbaar en betaalbaar alternatief beschikbaar zijn.
• Vraag: Wat gebeurt er met gebouwen die gemeenschappelijk eigendom zijn? De VvE aan de Bestevaerweg heeft bijvoorbeeld een gemeenschappelijk gedeelte waar leidingen doorheen moeten lopen om woningen individueel te verwarmen.
  • Projectleider Marieke de Jong: Er is maatwerk en een volgende verdiepingsslag nodig. VvE’s hebben nu vaak geen collectieve aansluiting. Als een warmtenet de beste oplossing blijkt, gaan we in VvE’s kijken welke aanpassingen nodig zijn.
• Vraag: De kerngroep heeft bepaalde eisen toegevoegd aan het plan, bijvoorbeeld om een ‘lock-in’ [afhankelijkheid van één techniek] te voorkomen. Wat is daar nog over te zeggen als je aansluit op een warmtenet?
  • Kerngroepdeelnemer Rob Vink: Met een warmtenet is het nadeel dat je niet kunt wisselen van leverancier. Als kerngroep hebben we gezegd dat de leverancier een coöperatie zonder winstoogmerk moet zijn. Of er moeten andere waarborgen zijn, zodat je als bewoner niet in de greep komt van één warmteleverancier.
  • Projectmanager Marieke de Jong: Volgens de Wet collectieve warmte moeten grotere warmtenetten voor ten minste vijftig procent in publieke handen zijn. Groter houdt wettelijk in vanaf 1500 woningen, maar in de praktijk wellicht al vanaf 150 woningen. Verder is sinds 1 januari de warmteprijs niet meer gekoppeld aan de gasprijs.
  • Wethouder Steven de Vries: Dit is een belangrijk punt voor mij en de raad is hier ook heel scherp op.
• Vraag: Is er gekeken naar geothermie? En hoe zit het met samenwerking met buurgemeenten?
  • Projectmanager Marieke de Jong: We hebben samen met buurgemeenten naar geothermie gekeken. Voorlopige conclusie: de ondergrond is complex en het is onzeker of die onder Baarn warm genoeg is en of breuken geen roet in het eten gooien. Op korte termijn kunnen we er nu niets mee, maar we blijven dit verder onderzoeken voor de langere termijn. Het genoemde voorbeeld (van Eemland) wordt ook bekeken.
• Vraag: Wij moeten van het gas af, maar hoe zit het met elektriciteitscentrales die ook op gas draaien?
  • Wethouder Steven de Vries: Ook voor energiecentrales geldt dat ze voor 2050 van het aardgas af gaan. De plannen die overheid heeft, zijn daarin redelijk consistent.
  • Gespreksleider Natasja: In het nieuwe regeerakkoord blijft dit plan en wordt ook gekeken naar kleine kerncentrales.
• Opmerking: De ansichtkaarten zijn te klein en werken niet als communicatiemiddel. Te veel mensen gooien deze gewoon in de prullenbak. Verder zijn de buurtgesprekken op werktijden. Ik krijg bijna idee dat niet de bedoeling is dat mensen komen, dit is minimaal.
  • Wethouder Steven de Vries: Bedankt voor uw opmerking. Wij willen leren van deze aanpak en zoeken naar verschillende momenten en manieren om met bewoners in gesprek te gaan. Dat gaat zeker niet altijd goed.
  • Aanvullende opmerking: De bijeenkomst was niet te vinden op de website van gemeente Baarn.
  • Na de buurtgesprekken wordt gekeken of genoeg mensen zijn bereikt. Dit wordt meegenomen in het vervolg en in de aanpak voor andere wijken in Baarn.

Buurtgesprekken, 15 en 17 april 2026

Opzet van de buurtgesprekken

Op woensdag 15 en vrijdag 17 april stonden vertegenwoordigers van de gemeente in de wijk om vragen van bewoners te beantwoorden. Ook konden bewoners via een QR-code de buurtpeiling invullen en het wijkwarmteplan inzien. Op woensdag 15 april was ook wethouder Steven de Vries aanwezig.

Locaties en tijden:

• Woensdag 15 april, 15.00-17.00 bij de speeltuin aan de Van Speijklaan
• Vrijdag 17 april, 12.00-14.00 bij de speeltuin aan de Stellingwerflaan

Verslag van de buurtgesprekken

Op zowel woensdag als vrijdag kwamen zeven bewoners (in totaal veertien) langs met vragen.

• De meeste bewoners hadden vragen over de algemene conclusies, de oplossing voor hun wijkdeel en het proces.
• Een aantal bewoners deelden dat zorgen waren onder hun buren over de kosten van een alternatieve warmteoplossing. In hun buurtapp ging bericht rond over een bedrag van 20.000 euro. Projectmanager Marieke de Jong (en de wethouder) benadrukten dat kosten niet vaststaan en verder worden onderzocht. Bovendien heeft de gemeenteraad geëist dat de rekening voor bewoners niet omhoog mag.
• Een andere bewoner deelde dat hij niet alleen afhankelijk wil zijn van elektriciteit.
• Op vrijdag kwamen ook twee huurders langs. Voor hen geldt dat woningcorporatie Omthuis actief samenwerkt met de gemeente bij het bepalen van een passende warmteoplossing voor hun woningen in de wijk.
• Op woensdag kwam een journalist van de Baarnsche Courant langs.

Vervolg van het participatieproces

Tot en met eind april kunnen bewoners via de buurtpeiling op meedoen.baarn.nl hun mening geven over het proces en de beoogde warmteoplossing voor hun wijkdeel. Daarna wordt het wijkwarmteplan voorgelegd aan de gemeenteraad (gepland september 2026). Als deze is goedgekeurd kunnen de oplossingen verder worden uitgewerkt voor het wijkuitvoeringsplan. Bewoners worden per mail of per post op de hoogte gehouden van belangrijke ontwikkelingen.

Zowel dit verslag als alle verslagen van eerdere (kerngroep)bijeenkomsten zijn te vinden op meedoen.baarn.nl. Ook daar kunnen bewoners het proces en de vervolgstappen volgen.